post

Predavanje: Žena – tajni “začin” jevrejske kuhinje

JESENJI FESTIVAL JEVREJSKE KULTURE

Nedelja, 7. oktobar u 18 časova

Jevrejska opština Subotica, Dimitrija Tucovića 13

msr Tamara Ognjević

Žena – tajni “začin” jevrejske kuhinje

predavanje

Iako sve kulture sveta smatraju da su žena i kuhinja, a u smislu brige o ishrani jedne porodice, neraskidivo povezane od praiskona civilizacije, položaj jevrejske žene u njenoj sopstvenoj kuhinji je više od puke nabavke namirnica i pripreme obroka. Jevrejska žena nije samo hraniteljica kada pristupi svom šporetu, loncima i tiganjima, ona je prvosveštenica, bibliotekarka, istoričarka, nutricionista, učiteljica, a u izvesnom smislu i čarobnica, koja izabranim namirnicama dodaje jednu višu, simboličnu dimenziju. Kuhinja i trpezarija su njen hram, katedra i teatar, a znanje i veština kojom ispunjava svoj složen zadatak često izazov od kojeg bi odustali i vrhunski gastronomski šefovi. Zahvaljujući upravo ovoj zahtevnoj, kompleksnoj ulozi, koju Jevrejka sprovodi stotinama godina, njeno neposredno kulinarsko umeće ne počiva samo na poznavanju izabranih recepata i kulinarskih tehnika, već na neuporedivo širem obrazovanju, kreativnosti i profinjenom osećanju interpretacije, nadgradnje i animacije u jednoj sferi koja za najveći deo nejevrejske populacije predstavlja „samo“ hranu i kulturu obedovanja. Naime, jevrejska žena ima zadatak da nahrani i duh i telo, da veru transponuje u hranu, a jelovnik pretvori u istorijski udžbenik koji se neprekidno ispisuje kao svojevrsni dnevnik unutar kulture sećanja jednog naroda. Otuda je njena varjača zapravo čarobno pero, a ona sama tajni „začin“ koji svagdašnje namirnice pretvara u knjigu života.

Ulaz je slobodan, Udruženje jevrejskih žena Subotice Magish sprema posetiocima prijatna iznenađenja, pa izvolite!

Kompletan program ovogodišnjeg Jesenjeg festivala u Subotici možete pogledat  OVDE

Program Jesenjeg festivala Jevrejske kulture 2018.

post

Predavanje: Gozba Esterina u Jevrejskoj opštini Subotice

Predavanje

kulturna istorija, umetnost i gastronomsko nasleđe

subota, 28. april, 17 časova, Jevrejska opština Subotica

Msr Tamara Ognjević,

istoričarka umetnosti, pisac i gastroheritolog

Jan Viktors, Gozba Esterina, oko 1640.

GOZBA ESTERINA

Povest o ženi Jevrejki i hrani koja pripoveda istoriju

Otvorili ste jelovnik, a unutra desetine zamamnih jela. Razmišljate između piletine i teleće šnicle, krompirića ili pohovanih tikvica. Odmah znate koja bi salata najbolje išla uz određeno jelo. Pre ste za supu nego za čorbu. Osmehujete se zbunjeno između voćne torte i čokoladnih minjona. Sad zamislite da u jelovniku nisu ispisani uobičajeni nazivi jela, već da namesto njih stoji – ono čime su naši preci proslavili izlazak iz ropstva egipatskog, specijalitet koji nas podseća na žrtvu prvorođenih, kolači koji simbolizuju mudrost jedne kraljice koja je spasila svoj narod. Ovo je priča o tome – o jelovniku koji je zapravo udžbenik istorije jednog naroda, stalno podsećanje na vrednosti izgrađene tokom vekova borbe i progona, ali i na posebno mesto žene Jevrejke, koja nije samo vešta kuvarica, brižna domaćica i svojevrsni matrijarh jedne zajednice, koja dobro razume da je žena nukleus njenog postanka i opstanka, već umetnica, čuvarka, političarka, diplomata, hraniteljica i sveznadraka, koja svojom varjačom ispisuje neke od najuzbudljivijih stranica civilizacije. I kada uoči šabata žena Jevrejka ritualno pokrije glavu i izgovori molitvu pred zapaljenim svećama, ne počinje samo vreme praznika, već i vreme sećanja, metafizički prostor u kojem obitavaju svi Jevreji prošlosti, kao i oni koji će tek doći u budućnosti. Najveći živi muzej pamćenja u kome je žena kustos-kolekcionar-interpretator onoga što se ne sme zaboraviti, a hrana ključni posrednik, najukusniji udžbenik istorije, vere i ljubavi, čije se stranice neumorno ispisiju već nekoliko hiljada godina.

Ovo predavanje je deo saradnje Jevrejske opštine Subotice i Artis centra, koje je započelo prošle godine na Jesenjem festivalu jevrejske kulture u Subotici, a predstavlja deo šireg projekta istraživanja jevrejskog gastronomskog i kulturnog nasleđa u regionu.

Ulaz je slobodan!

©Artis Center 2018